पोखरा — काशी राम सुनार
नेपालको प्रतिनिधिसभा निर्वाचनमा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका सभापति रबि लामिछानेले चितवन–२ बाट लगातार तेस्रो पटक विजय हासिल गर्दै नेपाली राजनीतिमा असाधारण राजनीतिक प्रभाव कायम गरेका छन्।
आधिकारिक मतपरिणाम अनुसार लामिछानेले ५४,४०२ मत प्राप्त गर्दै आफ्ना निकटतम प्रतिस्पर्धी नेपाली कांग्रेसकी मीना खरेललाई ३९,८३८ मतान्तरले पराजित गरेका छन्, जसले यो निर्वाचनलाई चितवनको इतिहासमै ठूलो मतान्तरमध्ये एक बनाएको विश्लेषकहरूको भनाइ छ।
यो विजय केवल व्यक्तिगत सफलता मात्र नभई नयाँ राजनीतिक शक्तिको उदयको संकेतका रूपमा पनि हेरिएको छ।
लगातार तीन निर्वाचनमा जित : जनमतको स्थिर संकेत
राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार छोटो समयमै लगातार तीन पटक एउटै निर्वाचन क्षेत्रबाट विजय हासिल गर्नु नेपालजस्तो बहुदलीय र प्रतिस्पर्धात्मक राजनीतिक प्रणालीमा निकै दुर्लभ घटना हो।
रवि लामिछानेको लोकप्रियता तीन प्रमुख कारणले बढेको विश्लेषण गरिएको छ :
-
भ्रष्टाचारविरुद्धको स्पष्ट एजेन्डा
-
मिडिया पृष्ठभूमिबाट आएको जनविश्वास
-
युवा मतदाताको व्यापक समर्थन
राजनीतिक टिप्पणीकारहरूका अनुसार लामिछानेले पारम्परिक दलप्रति बढेको जनअसन्तुष्टिलाई राजनीतिक समर्थनमा रूपान्तरण गर्न सफल भएका छन्।
राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीको अप्रत्याशित उछाल
निर्वाचन परिणामको प्रारम्भिक विश्लेषणले देखाउँछ कि लामिछाने नेतृत्वको
Rastriya Swatantra Party
देशभर उल्लेखनीय रूपमा अगाडि बढेको छ।
हालसम्मको मतगणना अनुसार:
-
पार्टीले दर्जनौं निर्वाचन क्षेत्रमा जित हासिल गरेको छ
-
८० भन्दा बढी क्षेत्रमा अग्रता कायम गरेको देखिएको छ
-
कतिपय रिपोर्टहरूमा १०० भन्दा बढी क्षेत्रमा अग्रता रहेको उल्लेख गरिएको छ
यसले आगामी संसदमा बहुमत वा सबैभन्दा ठूलो दल बन्ने सम्भावना बलियो भएको विश्लेषण गरिएको छ।
पुराना दलहरूको प्रभाव घट्दै
राजनीतिक विश्लेषण अनुसार यस निर्वाचनले नेपाली राजनीतिमा लामो समयदेखि प्रभावशाली रहेका दलहरू—
-
Nepali Congress
-
Communist Party of Nepal (Unified Marxist–Leninist)
को प्रभाव कमजोर हुँदै गएको संकेत दिएको छ।
विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय तथा राष्ट्रिय मिडिया रिपोर्टहरूले यसलाई “राजनीतिक सुनामी” वा “नयाँ राजनीतिक तरंग” का रूपमा व्याख्या गरेका छन्।
जनताको असन्तुष्टि र नयाँ राजनीतिक लहर
राजनीतिक समाजशास्त्रीहरूका अनुसार पछिल्लो दशकमा देखिएको:
-
बेरोजगारी
-
भ्रष्टाचार
-
कमजोर सेवा प्रवाह
-
राजनीतिक अस्थिरता
जस्ता कारणले जनतामा पुराना दलप्रति असन्तुष्टि बढेको थियो।
यसै पृष्ठभूमिमा नयाँ राजनीतिक शक्ति र युवा मतदाताको समर्थनले चुनावी परिणाममा ठूलो प्रभाव पारेको अन्तर्राष्ट्रिय विश्लेषणहरूमा उल्लेख गरिएको छ।
नेपाली राजनीतिमा सम्भावित नयाँ अध्याय
राजनीतिक विश्लेषकहरू भन्छन्—
यदि हालको अग्रता कायम रह्यो भने लामिछाने नेतृत्वको पार्टीले संसदमा निर्णायक शक्ति बन्ने सम्भावना बलियो छ।
यसले तीन महत्वपूर्ण परिवर्तन संकेत गर्छ:
1️⃣ नयाँ पुस्ताको राजनीतिक उदय
2️⃣ पारम्परिक दलहरूको प्रभाव घट्दै जानु
3️⃣ शासन प्रणालीमा सुधारको जनअपेक्षा बढ्नु
प्रतिक्रिया दिनुहोस्